«میشل فوکو اندیشمند فرامدرن فرانسوی،

ر میان رهیافتهای مختلف در مطالعه انقلاب اسلامی، رهیافت فرهنگی از نمونه های برجسته بوده و در اغلب نظریات مطرح شده پیرامون انقلاب اسلامی اندیشمندان مختلف، با رویکردی فرهنگی این انقلاب و ماهیت آن را مورد تجزیه و تحلیل قرار داده اند. در میان فهرست اندیشمندانی که با رویکردی فرهنگی به انقلاب اسلامی نگریسته و تحلیل خود پیرامون این انقلاب را بر پایه بنیادهای فرهنگی استوار کرده اند؛ نام «میشل فوکو»(2) اندیشمند فرامدرن فرانسوی، بیش از دیگران به چشم می خورد. آنچه از مجموعه دست نوشته های وی درباره انقلاب اسلامی استنباط می شود اینکه او در تحلیل انقلاب ایران، ضمن جستجوی ویژگیهای یک جنبش فرامدرن در این انقلاب، به تجزیه و تحلیل ابعاد فرهنگی، در قالب ایده تلفیق معنویت گرایی در سیاست و بازشناسی و بازیابی چهره چهارم قدرت در سیمای آموزه ها و مؤلفه های دین اسلام و مذهب شیعه می پردازد. در اندیشه فوکو این قدرت نرم افزاری است که در مقابل چهره سخت افزاری آن صف آرایی کرده و منجر به پیروزی انقلاب اسلامی می گردد. در این مقاله، ابعاد گوناگون تحلیل فوکو از مفهوم قدرت و بروز چهره چهارم آن در جریان انقلاب اسلامی، مورد بررسی قرار می گیرد.